Fazla Mesai Ucreti Nasil Hesaplanir?
Fazla mesai ve fazla calisma oranlari, yillik sinir, serbest zaman takasi ve ornek hesaplamalar.
Fazla Mesai ve Fazla Calisma Ayrimi
4857 sayili Is Kanunu'nda haftalik normal calisma suresi 45 saattir. Bu sinirin asilmasi halinde iki farkli durum ortaya cikar:
| Durum | Kapsam | Zam Orani |
|---|---|---|
| Fazla Calisma | Sozlesmede 45 saatten az belirtilmis, arasindaki saatler | %25 |
| Fazla Mesai | Haftalik 45 saat uzeri | %50 |
| Hafta Tatili | Pazar veya tatil gunu calisma | %50 (+ gunluk ucret) |
Saatlik Ucret Nasil Bulunur?
Saatlik Ucret = Aylik Brut Ucret / 225 saat
(Haftalik 45 saat × 4,33 hafta ≈ 195 saat + resmi tatiller = 225 saat)
Ornek Hesaplama
Aylik brut 45.000 TL alan bir calisan bir haftada 10 saat fazla mesai yapiyorsa:
- Saatlik ucret: 45.000 / 225 = 200 TL
- Fazla mesai ucreti: 200 × 1,5 = 300 TL/saat
- 10 saat fazla mesai: 300 × 10 = 3.000 TL brut
Yillik Sinir ve Onay
Yilda en fazla 270 saat fazla mesai yapilabilir. Isciden yazili onay alinmasi zorunludur. Onay alinmamasi durumunda fazla mesai ucreti yine odenir ancak isveren idari para cezasi ile karsilasabilir.
Serbest Zaman Kullanimi
Isci talep ederse her fazla mesai saati icin 1,5 saat, her fazla calisma saati icin 1,25 saat serbest zaman kullanabilir. Serbest zaman 6 ay icinde kullanilmalidir.
Istisnalar
Yonetici konumundaki calisanlar, ust duzey yoneticiler ve gorev itibariyle belirli pozisyonlar fazla mesai ucretinden muaf tutulabilir — ancak bu durum sozlesmede acikca belirtilmelidir.